fbpx

หลักการ 4 ศูนย์ (4 Zero) คืออะไร ? หลักการของการไม่ให้มี ไม่ให้เกิดในสิ่งที่ไม่ต้องการ


หลักการของ หรือ 4 ศูนย์ คือ หลักการของการไม่ให้มี ไม่ให้เกิดในสิ่งที่ไม่ต้องการ

1. Defect (ของเสียเป็นศูนย์) คือ การไม่ให้มีของเสียเลยในกระบวนการผลิต เพราะมีของเสียแล้วต้องเสียเวลาในการซ่อมแซมส่วนที่เสีย หรือต้องทำใหม่ และวัตถุดิบก็ต้องสิ้นเปลืองตามไปด้วย ดังนั้นเราจึงไม่ให้มีของเสียของวัตถุดิบเกิดขึ้นด้วย เพราะหากมีการทำงานบกพร่องหรือมีของเสียมาก ต้องมีค่าใช้จ่ายเพิ่มขึ้น

ทั้งในการตรวจสอบ ปรับปรุง แก้ไขงาน หรือต้องเสียค่าใช้จ่ายในการซื้อวัตถุดิบเพิ่ม องค์การควรปลูกฝังให้คนงานปฏิบัติงานด้วยความรับผิดชอบ ไม่ให้เกิดความบกพร่องใด ๆ เพื่อที่จะได้เป็นการเพิ่มผลผลิตให้มากขึ้น อีกทั้งองค์การจะได้ไม่มีปัญหาในด้านการผลิตด้วย

2. Zero Delay (การรอเป็นศูนย์) ในการรออะไรอย่างหนึ่ง หรือรอใครสักคนหนึ่งนั้นเป็นการเสียเวลาและสูญเปล่าอย่างเห็นได้ชัด และเมื่อมาพิจารณาในกระบวนการผลิต

ถ้าหากมีการรอเกิดขึ้นไม่ว่าจะเป็นการรอเครื่องจักร วัสดุอุปกรณ์ วัตถุดิบ หรือแม้กระทั่งรอคน ก็เป็นการสูญเปล่าสูญเสียทั้งสิ้น

ดังนั้นเพื่อไม่ให้เกิดการรอ ควรจะมีการวางแผนในการทำงานในทุกขั้นตอนของกระบวนการผลิต ไม่ให้มีการรอในขั้นตอนใดขั้นตอนหนึ่งเลย จะต้องจัดการการรอให้เป็นศูนย์ ไม่ให้มีการรอเลยในกระบวนการผลิต ตั้งแต่เริ่มต้นการผลิตจนถึงมือลูกค้า

ในทุกขั้นตอนของกระบวนการผลิตการรอจะต้องเป็นศูนย์ เช่น เครื่องจักรต้องพร้อมที่จะทำงานโดยไม่ต้องเสียเวลาในการซ่อมแซม เพราะได้มีการบำรุงรักษาอยู่ตลอดเวลา หรือวัตถุดิบต้องมีพร้อมอยู่ในคลังเก็บวัสดุเสมอ เมื่อต้องการใช้วัตถุดิบก็สามารถเบิกมาใช้ได้ทันทีไม่ต้องรอสั่งวัตถุดิบ เป็นต้น

3. Zero (พัสดุคงคลังต้องเป็นศูนย์) ในหลักของการให้พัสดุคงคลังเป็นศูนย์นี้ต้องทราบก่อนว่าในระบบการผลิตจะมีพัสดุคงคลังอยู่ 3 ลักษณะคือ

  • วัตถุดิบ ()
  • งานระหว่างทำ (WIP : )
  • และสินค้าสำเร็จรูปเพื่อรอจำหน่าย (FGI :  Inventory)

เพื่อให้พัสดุคงคลังเป็นศูนย์ คือจะต้องไม่มีการเก็บพัสดุไม่ว่าจะในลักษณะใดเลยไว้ในคลังเก็บพัสดุ ถ้าหากมีพัสดุเก็บไว้ในคลังย่อมหมายถึงว่าจะต้องมีค่าใช้จ่ายในการจัดเก็บเกิดขึ้นไม่ว่าจะเป็นการเช่าโกดัง ค่าขนย้ายวัตถุดิบหรือผลิตภัณฑ์สำเร็จรูป ซึ่งองค์การต้องเสียค่าใช้จ่ายและเสียเวลาเพิ่มขึ้นด้วย

ควรจะต้องมีการจัดการไม่ให้มีพัสดุคงคลังเหลืออยู่ โดยไม่ควรเก็บวัตถุดิบไว้เพื่อการผลิตเลย ควรจะสั่งวัตถุดิบมาให้พอและทันต่อการผลิต และเมื่อผลิตสำเร็จแล้ว ก็ควรจัดส่งถึงมือลูกค้าโดยไม่เสียค่าเช่าโกดังในการจัดเก็บสินค้า

จะต้องมีการวางแผนและจัดการในการให้พัสดุคงคลังเป็นศูนย์ เพราะหากทำได้อย่างเป็นระบบแล้วก็จะเป็นการเพิ่มผลผลิต และเป็นการลดค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ลงด้วย ถือว่าเป็นการลดต้นทุนได้อีกวิธีหนึ่ง

4. Zero Accident (อุบัติเหตุต้องเป็นศูนย์) คือ การไม่ให้มีการเกิดอุบัติเหตุขึ้นเลย เพราะเมื่อเกิดอุบัติเหตุย่อมทำให้เกิดความสูญเสียต่าง ๆ แก่องค์การ

หากเกิดอุบัติเหตุกับคนงานอาจจะบาดเจ็บหรือเสียชีวิตย่อมเป็นผลเสียทั้งสิ้น เนื่องจากการเกิดอุบัติเหตุกับใครคนใดคนหนึ่งเพื่อนหรือผู้ร่วมงานจะต้องหยุดงานของตนเพื่อมาให้การช่วยเหลือรวมทั้งตามไปโรงพยาบาลด้วย

ส่วนพวกที่เหลืออยู่ก็จะเสียขวัญตกใจต่อเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นทำให้การทำงานชะงักไป ยิ่งถ้าหากเกิดอุบัติเหตุกับเครื่องจักรก็จะต้องหยุดการทำงานของเครื่องจักร ทำให้เกิดการสูญเปล่าของแรงงานและอาจจะต้องเสียวัสดุที่ใช้ไปด้วย เพราะฉะนั้นเมื่อเกิดอุบัติเหตุย่อมหมายถึงการสูญเสียอย่างเดียวเท่านั้น

ควรจะมีได้ตระหนักและเพิ่มความระมัดระวัง มีความรับผิดชอบในด้านความปลอดภัยในการทำงาน ซึ่งในการออกแบบกระบวนการผลิตจึงต้องเอื้อต่อการทำงาน แสงสว่างพอดี สถานที่ทำงานต้องไม่อับทึบ มีอากาศถ่ายเทได้สะดวก อุณหภูมิต้องไม่ร้อนหรือเย็นเกินไป

ถ้าหากต้องมีการใช้พัสดุที่เป็นสารพิษจะต้องมีการให้ความรู้และควบคุมดูแลอย่างใกล้ชิดระมัดระวังยิ่งขึ้น ถ้าหากทำให้อุบัติเหตุเป็นศูนย์ได้ก็ย่อมจะทำให้องค์การลดความสูญเสียได้

สหรับคำว่า “ศูนย์” ทั้ง 4 ศูนย์เป็นคำอุดมคติ คือ ไม่สามารถทำให้เกิดขึ้นจริงได้

วัตถุประสงค์ คือ ทำให้ทั้ง 4 สิ่งนั้นมีค่าน้อยที่สุดจนเข้าใกล้ศูนย์ และยังคงตอบสนองความพึงพอใจของลูกค้าได้ดีอยู่

ที่มา : http://intimeproduct19.tripod.com/about/Untitled-8.html






Loading Disqus Comments ...
Loading Facebook Comments ...